Alliander en Culemborg starten pilot ‘Buurtbudget’ Stationskwartier

Culemborg - Netwerkbedrijf Alliander en de Gemeente Culemborg ondertekenden op 20 mei een samenwerkingsovereenkomst voor de inzet van het ‘Buurtbudget’ in het Stationskwartier Culemborg.

Het Stationskwartier is daarmee één van de pilotlocaties waar Alliander dit nieuwe instrument in wil zetten. Deze samenwerking maakt de bouw van toekomstige woningen én voorzieningen uit de eerste fase van het Stationskwartier mogelijk, binnen de grenzen van het elektriciteitsnet.    

Nieuwbouw onder druk 

Door netcongestie staat de ontwikkeling van nieuwbouw in veel delen van Nederland onder druk. Voor woningen is vaak nog (beperkte) netcapaciteit beschikbaar, maar voor noodzakelijke voorzieningen zoals supermarkten, scholen en horeca niet altijd. Deze voorzieningen komen op veel plekken op een wachtrij voor een aansluiting. Zonder stroom voor deze functies kan een nieuw woongebied moeilijk functioneren.

Netbewust bouwen als uitgangspunt 

De samenwerking is daarom gebaseerd op het principe van netbewust bouwen. Dit betekent dat al in het ontwerp én het gebruik van gebouwen expliciet rekening wordt gehouden met de beschikbare netcapaciteit en de schaarste in het systeem. Het vraagt dat woningen én voorzieningen hun energiegebruik op elkaar afstemmen en binnen afgesproken grenzen blijven. Denk aan maatregelen zoals het spreiden van piekverbruik, slim laden van elektrische voertuigen, inzet van lokale opslag en energie-efficiënt ontwerp. Zo wordt de belasting van het net verlaagd en de beschikbare capaciteit zo optimaal mogelijk benut.  

Buurtbudget als instrument  

Om woningbouw toch mogelijk te maken, ontwikkelde Alliander het ‘Buurtbudget’. Hierbij krijgt een te ontwikkelen gebied vooraf een netbewust vastgestelde hoeveelheid vermogen, gebaseerd op de woningbouwplannen. Ontwikkelaars realiseren vervolgens de woningen én de voorzieningen binnen dit beschikbare ‘netbudget’. Zo kan de beschikbare netcapaciteit beter worden verdeeld en kan woningbouw sneller doorgaan.

Versnelling nieuwbouw  

Door te sturen op netbewust bouwen en energiegebruik, helpt het Buurtbudget de piekbelasting te verlagen ten opzichte van het traditioneel bouwen. Hierdoor ontstaat meer ruimte op het net en kan capaciteit beter worden verdeeld binnen grote nieuwbouwprojecten. Wethouder Monica Wichgers:

“Met het Buurtbudget kunnen de woningen én voorzieningen in het Stationskwartier binnen duidelijke afspraken worden aangesloten op het elektriciteitsnet. Dat geeft ontwikkelaars duidelijkheid en helpt om de bouw van het gebied voort te zetten. We zijn daarom blij met de samenwerkingsovereenkomst met Alliander en met de rol van het Stationskwartier als pilotlocatie.”

Waarom het Stationskwartier?  

Voor de selectie van pilotlocaties hanteert Alliander verschillende criteria, zoals de omvang van het bouwproject, de combinatie van en verhouding tussen woningen en voorzieningen, de samenstelling van de wijk in termen van hoog- en laagbouw en de bereidheid om de vermogensvraag te verminderen door netbewuste en duurzame maatregelen. Een nieuwe pilot moet te allen tijde openstaande leervragen adresseren ten behoeve van het ‘Buurtbudget’.

“Het Stationskwartier voldoet aan de voorwaarden en is bovendien een complex stationsgebied. Dat brengt specifieke uitdagingen en nieuwe leervragen met zich mee, zoals ondergrondse knelpunten en voorzieningen met een hoge stroomvraag.” legt Maartje Brans, directeur innovatie bij Alliander, uit. “Juist daarom biedt deze pilot ons als netbeheerder waardevolle kansen om extra kennis en ervaring op te doen.”

Leren voor de toekomst  

Met de Buurtbudget-pilots onderzoekt Alliander hoe netcapaciteit in grootschalige gebiedsontwikkelingen slimmer kan worden verdeeld en beter kan aansluiten bij lokale energiebehoefte, opwek en opslag. De ervaringen uit het Stationskwartier worden gebruikt voor de verdere ontwikkeling van het Buurtbudget en helpen bij de voorbereiding op de toekomstige energievraag in Nederland.

Tekst: persbericht gemeente Culemborg