Rechtbank: Culemborg paste in 2024 terecht bestuursdwang toe bij zwaar vervuilde woning

Culemborg - De rechtbank in Arnhem heeft geoordeeld dat de gemeente Culemborg in 2024 terecht spoedeisende bestuursdwang heeft toegepast bij de sluiting en ontruiming van een zwaar vervuilde woning in de wijk Voorkoop.

Volgens de rechtbank was de situatie op 23 juli 2024 zo acuut en onhoudbaar dat ingrijpen zonder begunstigingstermijn gerechtvaardigd was. Bij een begunstigingstermijn hadden bewoners eerst nog de kans gehad om het huis zelf schoon te maken en op te ruimen.

Meerdere meldingen over overlast

Vanaf maart 2024 kwamen er meerdere meldingen binnen over overlast door een groot aantal honden in de woning. Die signalen bereikten het college echter pas op 7 mei, waardoor het gemeentebestuur op dat moment nog geen volledig beeld had van de ernst van de situatie. De rechtbank benadrukt dat voor de beoordeling van spoedeisendheid telt het moment waarop het bestuursorgaan kennisneemt van de urgente omstandigheden, niet het moment waarop de problemen feitelijk zijn ontstaan.

Woning zwaar vervuild

Toezichthouders bezochten de woning op 3, 17 en 23 juli. Pas tijdens het laatste bezoek kregen zij toegang tot binnen en werd duidelijk hoe ernstig de situatie was. De woning bleek zwaar vervuild door het grote aantal honden dat vrijwel niet buiten kwam en in huis zijn behoefte deed. De toezichthouders troffen een sterke hondengeur, urinegeur, schimmelvorming, vochtplekken, aangevreten keukenkasten, stank- en geluidsoverlast en meerdere benches met puppy’s aan. Volgens de rechtbank vormde dit een direct gevaar voor de gezondheid van bewoners, dieren en omwonenden.

Onmiddellijke sluiting en ontruiming

Het college besloot daarop tot onmiddellijke sluiting en ontruiming. Dat de feitelijke uitvoering zes dagen later plaatsvond, doet volgens de rechtbank niets af aan de spoedeisendheid: gezien het grote aantal dieren was enige voorbereiding noodzakelijk en toegestaan.

Ook het beroep op bijzondere omstandigheden slaagde niet. Hoewel de bewoners overleg voerden met instanties en van woningcorporatie Kleurrijk Wonen tot september de tijd hadden gekregen om verbeteringen aan te brengen, zag de rechtbank geen reden om van handhaving af te zien. Het college heeft een zelfstandige bevoegdheid om bestuursdwang toe te passen en er was geen zicht op een oplossing of legale opvanglocatie voor de honden.

Ernst van de omstandigheden

Dat de bewoners op 3 juli geen toegang verleenden aan de toezichthouder, verandert volgens de rechtbank evenmin iets aan het oordeel. Hierdoor kon de toezichthouder de situatie toen nog niet beoordelen, wat verklaart waarom het college pas later volledig inzicht kreeg in de ernst van de omstandigheden.

De rechtbank concludeert dat het college zorgvuldig heeft gehandeld en dat de toepassing van spoedeisende bestuursdwang gerechtvaardigd was gezien de acute risico’s voor mens en dier.