Ahmed en Ineke in de wijk.
Ahmed en Ineke in de wijk. Foto: Milou Oomens

‘Mensen hebben soms een zetje nodig.’

Anne Starreveld

Culemborg – Welzijnsorganisatie ElkWelzijn uit Culemborg viert deze maand haar 20-jarig bestaan. In de voor de gelegenheid speciaal uitgebrachte jubileumglossy blikt de organisatie terug op 20 jaar ElkWelzijn en presenteert de organisatie haar strategisch plan voor de komende vier jaar.

Het kan een jongere zijn die houvast vindt bij de jongerenwerkers, een mantelzorger die even ontlast wordt, of een buurt die weer naar elkaar omkijkt. Met 34 betaalde krachten, 13 stagiaires, 300 vrijwilligers en een samenwerking met meer dan 100 partners in de regio is ElkWelzijn een begrip in Culemborg. ‘Elk’ als in ‘iedereen’, maar ook als anagram voor de Lek. “We zijn geworteld in deze stad, zoals de Lek langs en door Culemborg stroomt. Onlosmakelijk verbonden. ElkWelzijn beweegt mee, verbindt en vindt steeds weer nieuwe wegen,” aldus directeur-bestuurder Dorine Ottevanger.

Na een fusie gingen Jongerenwerk Palet en Stichting Welzijn Ouderen (SWOC) samen verder als ElkWelzijn. De organisatie verhuisde van de Varkensmarkt naar de Ridderstraat en later naar de Salaamander, een school die later werd omgebouwd tot wijkcentrum. ElkWelzijn is in 2006 in het pand aan de Meerlaan ingetrokken. De organisatie ondersteunt initiatieven die door inwoners worden georganiseerd, zoals schilderclubs, gezamenlijk eten of wandelen. Daarnaast organiseert ze workshops, cursussen en activiteiten voor bijvoorbeeld jongeren, mantelzorgers, mensen die zich vrijwillig inzetten of mensen met een migratieachtergrond. Ook kunnen inwoners ook voor individuele ondersteuning bij ElkWelzijn terecht, bijvoorbeeld mantelzorgers, nieuwe inwoners, mensen met geldzorgen en coaching voor jongeren.

Schooladvies

“Ik denk aan een meisje van wie het schooladvies te laag was. Ik heb haar ouders toen aangemoedigd om daar niet zomaar mee akkoord te gaan. Ze had zoveel meer in zich. Nu heeft ze haar eigen bedrijf en helpt ze andere vrouwen om door te zetten. Dat is toch prachtig?” Ineke Smit, sinds 1995 verbonden aan het welzijnswerk in Culemborg, komt de jongeren die ze jarenlang begeleidde nog steeds tegen. “Dan zeggen ze: ‘U was toch die juf? Kijk waar ik nu ben, dat komt ook door die begeleiding.’ Dat raakt me elke keer weer. Mensen hebben soms een zetje nodig. Niet alles uit handen nemen, maar wel naast iemand blijven staan, met aandacht en geduld.”

Ontwikkelingen

De organisatie groeide, door interne veranderingen, maar ook door ontwikkelingen in de maatschappij. Door de veranderingen rond de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) en de Jeugdwet, waarbij gemeenten meer verantwoordelijkheden op het gebied van zorg en ondersteuning kregen, kwam ook bij ElkWelzijn de nadruk van het werk op preventie, vroegsignalering en intensievere samenwerking te liggen. Ook de coronaperiode zorgde voor veranderingen in het werk. Smit merkt dat mensen – vooral na corona – sneller durven uitspreken dat ze hulp nodig hebben. “Ik ben alleen, of ik maak me zorgen.” Dat gebeurde vroeger minder, volgens Smit. “Ouderen bijvoorbeeld bleven vaak in hun eigen kring. Nu zoeken ze elkaar op en stellen ze vragen.” Daarnaast valt het haar op dat mensen sinds de coronatijd vaker zelf initiatief nemen. “We organiseerden vroeger alles zelf. Nu komt het veel meer vanuit de mensen. Wij ondersteunen en denken mee. Dat is een mooie ontwikkeling.”

Waar we elkaar vinden

I

De wereld zit soms verstopt onder wachtwoorden
in plastic hoesjes met ingevulde formulieren
die we iedere keer zien maar nooit echt begrijpen
de wereld zit soms verstopt achter eenzame muren
van tienerkamers en seniorenflats waar in onszelf
iemand wacht om gezien te worden
een plek waar we dansend problemen aan de kant schuiven
de dag om onze vinger winden op het ritme van een wachtmuziekje
waar vrijwilligers onze naam herhalen omdat die ertoe doet
een plek waar we elkaar aankijken en zingen
over gezien worden op een plek aan de Lek
waar wij elkaar vinden

II

Ik pak je hand, de stappen moet je zelf zetten
Ik gaf je touw, nu mag je vlechten
Ik zal je er nog wel bij helpen
Ik regel een plek, kom je daar naartoe?
Dan kunnen we het samen doen
Dan kunnen we de touwen laten zwieren en vieren hoe het bruggen worden
Een netwerk door heel Culemborg
Zien hoe wisselwerkingen ontstaan, we niet aan een kant, maar in het midden staan
Van de maatschappij, want Elk hoort daarbij
Het maakt niet uit of je aan de Lek bent geboren, je bent er nu en mag je laten horen
Durf mijn hand ook terug te pakken
Rekening te houden met de ander, zonder het gevoel dat je jezelf aan moet passen
Durf de ander ruimte te geven, zonder jezelf hierbij te vergeten
Laten we elkaar versterken
Zodat we elkaar vinden in het samenwerken

Tekst: stadsdichters Marcia Ottevanger en Anouck den Hartog