Zing je fit: wat samen zingen doet met je lichaam en geest
Culemborg - “Zingen is heel goed voor je lichaam en je geest”, vertelt Yvette Buitenhuis. De muziekdocent laat in Culemborg mensen samen zingen. De ene groep bestaat uit mensen met longproblemen en de andere uit mensen met neurologische aandoeningen. En de docent ziet alle deelnemers groeien.
Volgens Buitenhuis moet iedereen gewoon zingen; thuis tijdens de afwas, als je in de auto zit naar je werk, of gezellig samen met lotgenoten, zoals bij haar groepen. “Zingen is een heel toegankelijke methode om je beter te voelen. En iedereen met een stem kan zingen. Het hoeft niet mooi te zijn om toch mee te doen. Deze vorm van muziek maken staat heel dichtbij ons als mens. Iedereen zou eigenlijk moeten zingen. Want het is goed voor lichaam en geest.”
Verwachtingen loslaten
“Als mensen op deze zanggroepen worden gewezen, hebben ze allerlei verwachtingen. Ik hoor dan: maar ik kan helemaal niet zingen, mij moet je er niet bij hebben. Maar zingen is bij ons een middel, je hoeft echt niet toonvast te zijn als je bij ons begint. Dat verwachtingspatroon moet je gewoon lekker loslaten”, vertelt de zangdocent.
Verbondenheid
“Als je zingt, komen er allemaal hormonen vrij, waardoor je je verbonden, ontspannen en gelukkiger voelt, vervolgt Buitenhuis enthousiast. " Dopamine en oxytocine nemen toe en het stresshormoon cortisol daalt juist. Door samen te zingen komen dus allerlei stofjes vrij, waardoor je je verbonden voelt. Samen zingen gaat eenzaamheid tegen en het groepsgevoel is echt duidelijk aanwezig.” Er wordt ook regelmatig gehuild tijdens de lessen, vertelt Buitenhuis. “Er zit zeker een emotionele component aan zingen. Ga maar na: als je niet goed in je vel zit, loop je niet zingend door je huis.” Ze voegt er met een grote glimlach aan toe: “Toen we begonnen, kenden de mensen elkaar helemaal nog niet. Nu gaan ze soms samen naar de bingo.”
Lichamelijke voordelen
‘Iedereen zou eigenlijk moeten zingen. Want het is goed voor lichaam en geest.’
Ook lichamelijk brengt samen zingen allerlei voordelen met zich mee. Dat ziet Buitenhuis bijvoorbeeld bij de groep mensen met longaandoeningen, zoals COPD, die samen zingen onder de noemer Zing je Fit. “Je voelt je niet alleen beter, maar je traint ook heel veel spieren. Stel je voor: je bent benauwd. Dan ga je oppervlakkiger ademhalen. Wij zingen bijvoorbeeld het liedje ‘My Bonnie Is Over The Ocean’. Sommige mensen krijgen het bij het zingen van dat lied benauwd; ik weet op welk moment, ik heb zelf ook een longaandoening. Ik merkte dus in het begin dat iemand die zin over Bonnie niet af kon maken. Maar je hebt die innerlijke drive: je wil die oceaan halen! En na een paar weken halen ze dat moment wel, dat is heel mooi.”
Nieuwe verbindingen in je hersenen
‘Iedereen zou eigenlijk moeten zingen. Want het is goed voor lichaam en geest.’
Voor mensen met neurologische aandoeningen, zoals MS of de ziekte van Parkinson, is er de zanggroep Let’s Sing. Ook voor die patiënten kan samen zingen veel goed doen. “Bij mensen met Parkinson is bevriezen een bekend verschijnsel: dan stokt iemands beweging. Als je op zo’n moment muziek opzet en probeert te bewegen, kun je vaak weer vooruit.” Zingen helpt volgens Buitenhuis ook als je geheugenproblemen hebt. “Het is goed om een nieuw liedje te leren. Je hersenen maken zo weer nieuwe verbindingen.”
Cultuur op recept
Buitenhuis loopt al lang rond in de muziekwereld. “Ik heb 25 jaar lesgegeven op een middelbare school, tot ik zelf longcovid kreeg. Vanuit een longcovidherstelgroep, ben ik met vier mensen een zanggroep begonnen. Zelfs mensen die aan het zuurstof hebben gezeten, waren helemaal verbaasd dat ze konden zingen. Uiteindelijk kreeg de gemeente er lucht van - letterlijk - en nu zijn de groepen onderdeel van het pilotprogramma ‘Cultuur op recept’ vanuit Gezond en Actief Culemborg. De helende werking van zingen, Buitenhuis zou het graag nog breder zien, ook buiten de gemeente- en zelfs de landsgrenzen. Ze besluit: “Als alle bullebakken van de wereld gaan zingen, dan hebben we toch helemaal geen oorlog meer?”
I