• Jan den Boer
• Jan den Boer Foto: Geurt Mouthaan Het Kontakt

Oud-melkveehouder Jan den Boer uit Brandwijk: ‘Vergis je niet in de druk die er op boeren ligt’

Nieuws 65 keer gelezen

REGIONAAL • Een boer is kapitein op zijn schip, maar bij wie kan hij terecht als de zorgen en problemen over de reling heen klotsen? Afgezien van gezinsleden vaart er niemand mee. 

Depressies, zelfmoordgedachten, ruzies binnen de familie, echtscheidingen; de gevaren liggen in het groeiende isolement op boerderijen op de loer. Dat benadrukt oud-melkveehouder Jan den Boer uit Brandwijk, al jaren in heel het land werkzaam als pastoraal agrarisch coach.

De stap zetten om hulp te zoeken is voor een agrariër geen gemakkelijke stap. Met zijn boek ‘De oversteek’ wil Den Boer meehelpen om de drempel te verlagen. “Achter veel voordeuren van boerderijen is het motto: niet klagen, maar dragen en hard werken om staande te blijven. Met mijn boek wil ik helpen om het gesprek aan te gaan.” 

Wij mensen hebben verbindingen nodig
“Mensen zijn sociale wezens, die verbindingen met anderen nodig hebben. Door mijn ervaringen te delen kan iedereen en in het bijzonder elke agrarische ondernemer de vruchten daarvan plukken of zich spiegelen.”

Jan den Boer is namelijk verre van de stuurman die vanaf de kant alles beter weet. Op zijn 47e liet hij vanwege terugkerende depressies de boerderij, die al generaties in de familie was, en het leven als boer achter zich. Een oversteek waar hij niet zonder hulp aan begon. Gemakkelijk was het proces dat hij inging niet. 

Boerenbedrijf lang in de familie
“Vergis je niet in de druk die er op boeren ligt. Vaak is een boerenbedrijf van vader op zoon al vele malen overgedragen. Hoe kun je dat opgeven? En in de kleine wereld van boeren onder elkaar is het gewoon not done om vanwege psychische klachten er mee op te houden. In mijn geval heb ik dat ook zo ervaren.”

Hij vervolgt: “Wat het extra zwaar maakte, is dat ik als bestuurder een bekende boer was en ik naar de buitenwereld nooit iets had laten blijken. Iedereen ging ervan uit dat alles in orde was. Thuis vluchtte ik in mijn werk om mijn problemen te vergeten. Dat kan op een boerderij: er is áltijd wat te doen. Mijn vrouw en gezin merkten het wel, want ik werd stil en zei niets meer. En dat is bij mij erg ongebruikelijk.”

Zijn persoonlijke situatie is - en daar is Jan den Boer voor honderd procent van overtuigd - herkenbaar voor veel agrariërs. De ontwikkelingen in de afgelopen jaren hebben alleen maar bijgedragen aan een verdere isolatie. “Het vormt een giftige cocktail met de manier waarop de landelijke overheid met de boeren omgaat.” 

Wantrouwen en onzekerheid
“Het wantrouwen richting de buitenwereld is daarmee alleen maar gegroeid. De onzekerheid over de stikstofmaatregelen, het dictatoriale stikstofkaartje, investeringen in een duurzamere productie die door veranderende regelgeving na een paar jaar al waardeloos blijken, het zorgt allemaal voor een grote druk op boeren. Het stormt in de agrarische wereld. Als pastoraal agrarisch coach herken en zie ik vaak hoe zwaar dit is, zeker als je geen klankbord hebt.”

In het eerste autobiografische deel van ‘De oversteek’ beschrijft Jan den Boer zijn eigen levensverhaal, van zijn onbezorgde kindertijd tot en met zijn bestaan als boer en in het bijzonder over het nemen van besluiten die leidden tot het stoppen met de boerderij. In de jaren erna ging hij onder meer aan de slag als pastoraal agrarisch coach. 

Zes praktijkgevallen
Het tweede deel van het boek beschrijft zes praktijkgevallen, met onder meer depressies, ruzies over de opvolging en de worsteling om te stoppen als boer. De insteek van het derde deel: ‘Bespiegelingen over de grote maatschappelijke bewegingen en de kleine stappen naar meer menselijkheid’.

Hierin beschrijft de inwoner van Brandwijk het grotere plaatje, met filosofisch getinte hoofdstukken over onder meer het omgaan met de wereld, de staat van de natuur en de toekomst van de boeren. “Ik richt me ook tot een breder publiek dan alleen de boeren. Het is van groot belang om de diepe kloof tussen stad en platteland te dichten.”

Uitgeknipt
“Het vastleggen van mijn levensverhaal was één van de doelen, maar het belangrijkste is dat dit boek de drempel voor boeren lager maakt om over hun problemen te gaan praten”, benadrukt Den Boer. “Dat is de eerste stap om naar een oplossing toe te werken.”

Het zwijgen van boeren over hun moeiten en depressies doorbreken; dat wil Jan den Boer met zijn boek ‘De oversteek’.

Marjon de Lange

Marjon de Lange schrijft als journalist voor Het Kontakt-West Betuwe en Het Kontakt-Tiel

Stuur jouw foto
Mail de redactie
Meld een correctie

Download onze app

• V.l.n.r.: Leny Nolten, Anneke Mol en Margriet Hunfeld.
Kappen van zieke en dode bomen in Culemborg van start Nieuws 19 feb, 15:45
• Initiatiefnemer Jesek van Sante van De Toffel Dagen die alvast aan een toffel zit.
Jesek van Sante bedenker festival 'De Toffel Dagen' Nieuws 19 feb, 15:38
• Blessing Bolunza ontwijkt een sliding van z'n tegenstander.
Focus'07 JO16-1 laat geen spaan heel van DHSC Sport 18 feb, 23:14
Afbeelding
Leerlingen Agora Basics vouwen 550 hartjes voor bewoners De Kulenburg Nieuws 17 feb, 18:46
• Na een natte winter wordt het wandelpad met nieuwe houtsnippers opgefrist.
Buurtbewoners aan de slag in moestuin Tuinhart Voorkoop Nieuws 17 feb, 17:59
Afbeelding
Auto te water langs de Diefdijk, bestuurder trekt voertuig met shovel weer omhoog 112 17 feb, 17:49
Afbeelding
Expositie 'Marcuspassie' in de Grote of Barbarakerk Nieuws 16 feb, 17:00
Afbeelding
Lezing en workshop journalist Pauline Weseman Nieuws 16 feb, 15:00