Logo culemborgsecourant.nl


De draaiorgelbouw is voor Fred van Dalum een uit de hand gelopen hobby. Voor de muziekliefhebber is zijn loods een paradijs. (foto: Evert Scheffer)
De draaiorgelbouw is voor Fred van Dalum een uit de hand gelopen hobby. Voor de muziekliefhebber is zijn loods een paradijs. (foto: Evert Scheffer) (Foto: Evert Scheffer)

Van boomstam tot werkend draaiorgel

'Ik kan er de
hele dag naar luisteren, geweldig!'

Evert Scheffer

Een draaiorgel spreekt nog steeds tot de verbeelding. De een vindt het een verschrikking, de ander een geweldige verlevendiging in de stad. Maar hoe dan ook: Het is Werelderfgoed! Vroeger was er in elke stad een draaiorgel. Nu kan een orgelman er bijna geen droog brood meer mee verdienen.

CULEMBORG - Het leven van Fred van Dalum is hectisch. Met een gezin en al 25 jaar een baan waarin dag-, avond- en nachtdiensten elkaar aan de lopende band afwisselen zou je toch denken dat dat een aardige levensinvulling is. Fred heeft er van jongs af aan echter een flinke schep bovenop gedaan. In een loods aan de Parallelweg bouwt restaureert en repareert hij draaiorgels in alle soorten en maten.

Japan

Als sinds klein jochie raakte Fred geïnspireerd door het werk van draaiorgelbouwers en draaiorgels. Wat in beginsel interesse en leuk was, werd na de aankoop van een eerste draaiorgel van lieverlee hobby. Toen dat eerste orgel opgeknapt was en verkocht, volgde er een tweede die iets groter was. En zo sloop het draaiorgel van lieverlee in zijn leven. En was een passie, die nu al meer dan dertig jaar duurt, geboren. "Het leven is hectisch", zegt de draaiorgelbouwer, "hier -in de hal aan de Parallelweg kom ik tot rust. De ene keer maak je een fluitje voor een orgel, de andere keer ben je bezig met een restauratie aan een draaiorgel of een onderdeel ervan, dat naar Japen moet.’’

Rijksstraatweg

Restaureren, repareren, nieuwbouw van een compleet orgel: Fred draait er zijn hand niet voor om. Waar hij kan, helpt zijn vader een handje mee. Die had een meubelfabriek, dus weet hoe je met hout moet omgaan. Tegenwoordig werkt Fred af en dan ook samen met andere draaiorgelbouwers en besteed hij werk uit aan beeldhouwers. Niet alles kan in de avonduren en op de zaterdag. Het hout dat voor de draaiorgels wordt gebruikt, is overigens ook weer een apart verhaal. Dat wil de orgelbouwer het liefst uit de regio hebben. Voor een hele lading Lindebomenhout is dat gelukt. Dat kwam van langs de Rijksstraatweg. De bomen gingen, en gaan trouwens, in zijn geheel naar de werkplaats en worden daar tot planken gezaagd, die vervolgens een jaar of vier te drogen worden gelegd.

De muziek die uit het draaiorgel komt, regelt de Culemborgse draaiorgelbouwer niet, maar dat is dan ook het enige dat hij niet aan het instrument doet. Muziek kan via de kartonnen boeken worden gemaakt, maar wordt tegenwoordig ook digitaal geïntegreerd. Alle hout-, ijzer-, verf- en electronicawerk plus de totale opbouw komt voor zijn rekening. En als de klant het wil, een draaiorgel wordt altijd gemaakt naar de smaak van de koper- integreert hij er een compleet werkend drumstel, accordeon of wat voor instrument dan ook, in.

Lees ook

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden